27/09/2026
የኢትዮጵያውያን የሥነ ልቦና ትሥሥር የሚገለጥበት የመስቀል በዓል
**********************
የመስቀል በዓል በኢትዮጵያ ከሚከበሩ ሃይማኖታዊ፣ ታሪካዊ እና ባህላዊ በዓላት መካከል በተለየ መልኩ የኢትዮጵያውያን የሥነ ልቦና ትሥሥር የሚገለጥበት በዓል ነው።
በዓሉ ወቅታዊውን የክረምት ማብቃት እና የመጸው መባቻን ተከትሎ የሚከበር በመሆኑ፣ የተፈጥሮን መታደስ ከሃይማኖታዊ እና ማኅበራዊ እሴቶች ጋር አዋህዶ የያዘ ልዩ መገለጫ አለው።
በኢትዮጵያ ሁለንተናዊ መልክዓ-ምድር ውስጥ ሲቃኝም፣ እያንዳንዱ ብሔር እና ማኅበረሰብ የራሱን ሀገር በቀል ባህል፣ ዜማ እና ሥነ-ሥርዓት አዋህዶ የሚያከብርበት የሕብረ ቀለም መድረክ ነው።
በሰሜኑ በማዕከሉ የኢትዮጵያ ክፍል በዓሉ በዋናነት በሊቃውንት ያሬዳዊ ወረብ፣ በሰንበት ትምህርት ቤት ወጣቶች ያዕቆባዊ ዜማ፣ በካህናት ያጌጠ አልባሳት እና በሺዎች የሚቆጠሩ ምዕመናን በተገኙበት በደመራ ማበራት ይጀመራል። የደመራው መውደቂያ አቅጣጫ ለወደፊቱ ዘመን ሰላም፣ ምርት እና በረከት ትንቢታዊ ምልክት ተደርጎ ይጠናቀቃል።
በደቡብ እና ደቡብ ምዕራብ የሀገራችን ክፍል ደግሞ የራሱ የሆነ መገለጫ አለው፤ ለምሳሌ በጉራጌ ሕዝብ ዘንድ መስቀል የዓመቱ ታላቅ ማኅበራዊ እና ባህላዊ በዓል ሲሆን በየትኛውም የዓለም ክፍል የሚኖሩ የማኅበረሰቡ አባላት ወደ ትውልድ ቀያቸው የሚመለሱበት፣ የጋራ ማዕድ የሚቀርብበት፣ ባህላዊው ክትፎ እና የቡልጉ ሥነ-ሥርዓት የሚከናወንበት ነው።
ከሁሉም በሀገር ሽማግሌዎች አማካኝነት ባለፉት ዓመታት የተፈጠሩ ቂሞች እና አለመግባባቶች የሚታረቁበት የሰላም መድረክ ሆኖ ያገለግላል።
በወላይታ እና ጋሞ መስቀል የዘመን መለወጫ፣ የምርት መሰብሰቢያ እና የአዲስ ተስፋ መባቻ ነው። በበዓሉ የከብት እርድ፣ ባህላዊ ጨዋታዎች እና የትውልድ መስተጋብር በሰፊው ይከናወንበታል።
በምሥራቅ እና ምዕራብ ኢትዮጵያ አከባቢዎች ደመራ ማብራት ከተፈጥሮ መታደስ፣ ከአካባቢ ጥበቃ እና ከማኅበራዊ ደስታ ጋር ተያይዞ ይከበራል። በየአካባቢው ያሉ የሀገር ሽማግሌዎች እና ወጣቶች በጋራ በመሆን የደመራ እንጨት ይሰበስባሉ፤ በደስታ እና በባህላዊ እልልታ በዓሉን ያደምቁታል።
ይህ የሚያሳየው በዓሉ በብዝኃነት ውስጥ ያለ አንድነትን በግልጽ የሚያንጸባርቅ ማኅበራዊ ተቋም መሆኑን ነው።
የመስቀል በዓል የየማኅበረሰቡ ልብስ፣ ባህላዊ ምግብ፣ ዜማ እና ውዝዋዜ ጎን ለጎን የሚታዩበት በመሆኑ፣ ኢትዮጵያውያን የሌላውን ባህል እንዲያውቁ፣ እንዲያከብሩ እና እንዲወዱ ያደርጋል።
ምንም እንኳን ሃይማኖታዊ መሠረት ያለው ቢሆንም፣ ማኅበራዊ እና ባህላዊ እሴቱ ግን የተለያየ እምነት ያላቸውን የኅብረተሰብ ክፍሎች በጋራ ማዕድ፣ በደስታ እና በወዳጅነት ያስተሣሥራል።
ከሁሉም የሀገራችን ማዕዘናት የሚሰበሰቡ ማኅበራዊ እሴቶች ኢትዮጵያዊነት በጋራ በተገነቡ ባህላዊ እና መንፈሳዊ ሃብቶች ላይ የተመሠረተ መሆኑን ያረጋግጣሉ።
የመስቀል በዓል ሃይማኖታዊ ይዘቱ እንደተጠበቀ ሆኖ፣ የኢትዮጵያውያን ማኅበራዊ ካፒታል፣ የሰላም ግንባታ መሣሪያ እና የኅብረ-ብሔራዊ አንድነት ማተም ነው።
በዓሉ ኢትዮጵያውያን በራሳቸው ሀገር በቀል እሴቶች ተስፋን፣ ዕርቅን እና ወንድማማችነትን እንዴት ማደስ እንደሚችሉ የሚያሳይ ሕያው የመደመር ምስክር ነው።
EBC
