08/09/2026
Islamic Chief Visits Pattani, Uniting Religious Leaders, Government and Communities to Drive Social Development in Thailand’s Southern Border Provinces under the “Hukum Pakat 9 Dee” Guidelines toward Peace
Today (7 September 2026), Mr. Nipon Cha-yai, Assistant Secretary-General of the Southern Border Provinces Administrative Center (SBPAC), participated in an activity to promote and disseminate the principles of “Hukum Pakat 9 Dee,” or the Village Charter, as a guideline for community development in the five southern border provinces.
The activity was presided over by Mr. Arun Boonchom, Sheikhul Islam of Thailand, who also announced the fatwa “Fatoni Darussalam,” meaning “Fatoni, the Land of Peace.” The event was held at the Chabangtiko Conference Room, C.S. Pattani Hotel, Mueang District, Pattani Province.
The event was attended by Lieutenant General Naratip Poyanok, Commander of the Fourth Army Region; Ms. Pateemoh Sadiyamu, Governor of Pattani Province; Dr. Waedueramae Mamingji, Chairman of the Pattani Provincial Islamic Committee; chairpersons of the Islamic Committees in the five southern border provinces; the President of the Five-Province Pondok School Association; the President of Pattani FC; religious leaders; community leaders; representatives from government agencies, civil society and various sectors.
Mr. Arun Boonchom, Sheikhul Islam of Thailand, said that the formulation of “Hukum Pakat,” or rules jointly agreed upon by members of a community, which serve as a “Village Charter,” represents cooperation among administrative authorities, religious leaders, village committees and the people in establishing common principles and guidelines for building peaceful communities. Such rules must not conflict with religious principles or the laws of the country and should therefore be supported.
The “Hukum Pakat 9 Dee” framework serves as a guideline for building strong and resilient communities and covers nine areas:
1. Being Good People – Promoting morality and ethics, encouraging people to do good, refrain from wrongdoing and be mindful of sin.
2. Having Wisdom – Promoting education, learning and the ability to keep pace with changes in the world.
3. Balanced Income – Promoting livelihoods in accordance with the principles of the Sufficiency Economy Philosophy.
4. Good Health – Taking care of both physical and mental well-being.
5. A Healthy Environment – Conserving local natural resources and the environment.
6. A Caring Society – Fostering love and unity within families and communities.
7. Freedom from Crime and Drugs – Preventing and addressing drug-related problems.
8. Establishing Self-Reliance Funds – Building financial security at the grassroots level.
9. Strong Village Committees – Developing the capacities of community leaders and promoting collaborative work.
Nevertheless, the heart of the “9 Dee” principles is collective cooperation in upholding morality and ethics within the community, encouraging people to be good in accordance with religious principles while respecting the laws of the country. It also emphasizes volunteerism, selflessness and working together for the benefit of society.
จุฬาราชมนตรี เยือนปัตตานี ผนึกพลังผู้นำศาสนา–ภาครัฐ–ชุมชน ขับเคลื่อนสังคมชายแดนใต้ ตามแนวทาง "ฮูกุมปากัต 9 ดี" สู่สันติสุข
วันนี้ (7 กันยายน 2569) นายนิพนธ์ ชายใหญ่ ผู้ช่วยเลขาธิการ ศอ.บต. ร่วมกิจกรรมขับเคลื่อนและเผยแพร่หลัก “ฮูกุมปากัต 9 ดี” หรือธรรมนูญหมู่บ้าน เพื่อเป็นแนวทางพัฒนาชุมชนในพื้นที่ 5 จังหวัดชายแดนภาคใต้ โดยมีนายอรุณ บุญชม จุฬาราชมนตรี เป็นประธานในกิจกรรม และประกาศคำฟัตวา “ฟาฏอนี ดารุสสาลาม” หรือ “ฟาฏอนี ดินแดนแห่งสันติสุข” ณ ห้องประชุมจะบังติกอ โรงแรมซีเอส ปัตตานี อ.เมือง จ.ปัตตานี
โดยมี พลโท นรธิป โพยนอก แม่ทัพภาคที่ 4 นางพาตีเมาะ. สะดียามู ผู้ว่าราชการจังหวัดปัตตานีดร.แวดือราแม มะมิงจิ ประธานคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัดปัตตานี และประธานคณะกรรมการอิสลามประจำจังหวัดในพื้นที่ 5 จชต. นายกสมาคมปอเนาะ 5 จังหวัด ประธานสโมสรฟุตบอลปัตตานี เอฟซี ผู้นำศาสนา ผู้นำชุมชน ภาครัฐ ภาคประชาสังคม และภาคส่วนต่าง ๆ เข้าร่วมอย่างพร้อมเพรียง
นายอรุณ บุญชม จุฬาราชมนตรี กล่าวว่า การจัดทำ “ฮูกุมปากัต” หรือกฎที่ชุมชนร่วมกันเห็นชอบ ซึ่งเปรียบเสมือน “ธรรมนูญหมู่บ้าน” เป็นความร่วมมือระหว่างฝ่ายปกครอง ฝ่ายศาสนา กรรมการหมู่บ้าน และประชาชน เพื่อกำหนดหลักการและแนวทางร่วมกันในการสร้างชุมชนที่มีสันติสุข โดยต้องไม่ขัดต่อหลักศาสนาและกฎหมายบ้านเมือง ถือเป็นแนวทางที่ควรได้รับการสนับสนุน
"สถานการณ์ความขัดแย้งในพื่นที่ ไม่ใช่ความขัดแย้งในเชิงศาสนา แต่มีการนำเรื่องศาสนาเข้ามาเกี่ยวข้องหรือถูกใช้เป็นส่วนหนึ่งของความขัดแย้ง ดังนั้น การแก้ไขปัญหาจำเป็นต้องสร้างความเข้าใจที่ถูกต้อง และป้องกันไม่ให้การตีความสถานการณ์นำไปสู่ความขัดแย้งระหว่างศาสนาและประชาชน" จุฬาราชมนตรีกล่าว
สำหรับ “ฮูกุมปากัต 9 ดี” เป็นแนวทางสร้างชุมชนเข้มแข็ง ครอบคลุม 9 ด้าน ได้แก่ 1.เป็นคนดี ปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม ทำดี ละชั่ว กลัวบาป 2. มีปัญญา ส่งเสริมการศึกษาและการเรียนรู้เท่าทันโลก 3. รายได้สมดุล ส่งเสริมอาชีพตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง 4. สุขภาพแข็งแรง ดูแลสุขภาวะกายและใจ 5. สิ่งแวดล้อมสมบูรณ์ อนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติในท้องถิ่น 6. สังคมอบอุ่น สร้างความรักและความสามัคคีในครอบครัวและชุมชน 7. หลุดพ้นอาชญากรรมและยาเสพติด ป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติด 8. จัดตั้งกองทุนพึ่งตนเอง สร้างความมั่นคงทางการเงินระดับฐานราก 9. กรรมการหมู่บ้านเข้มแข็ง พัฒนาศักยภาพผู้นำและการทำงานร่วมกัน อย่างไรก็ตาม หัวใจของ “9 ดี” คือ การร่วมมือกันดูแลคุณธรรมและศีลธรรมของคนในชุมชน ให้เป็นคนดีตามหลักศาสนา ควบคู่กับการเคารพกฎหมายบ้านเมือง มีจิตอาสา เสียสละ และร่วมกันทำประโยชน์เพื่อสังคม
