06/08/2024
ව්යවසායකයෙක් වෙන්න ඔයා හිතාගෙන ඉන්නවනම් ඔයා හිතන විදිය අනිවාර්යයෙන්ම වෙනස් කරගන්න වෙනවා. ඉතින් මේ ව්යවසායකයෝ කියන කට්ටිය ලෝකෙ දිහා දකින්නේ පුදුම වෙනස් විදිහකට. ඒගොල්ලො මේ වෙනස්කම දකින නිසාම අලුත් ව්යාපාරික අවස්ථාත් ගොඩක් අඳුරගන්නවා. ඉතින් මෑතකදී මම ගියා පාසල් කිහිපයකට ඇත්තටම මේ සම්බන්ධව දැනුවත් කිරීමක් කරන්න. මම ගොඩක් අයගෙන් ඇහුවා මෙහෙම වෙනස් විදියට හිතන්න පුළුවන් ක්රම ගැන. ඉතින් එතනදි ආපු අදහසුත් එක්ක මම හිතුවා අපි කොහොමද වෙනස් විදියට හිතන්නේ කියන එක ගැන කතා කරන්න. මං අද Steps පහක් ගැන කතා කරනවා. මේ Step පහ ඔයත් හිතලා බැලුවොත් ඔයාටත් වෙනස් විදිහකට ඕනම දෙයක් ගැන හිතන්න පුළුවන් වෙයි කියලා මං හිතනවා.
01. ප්රශ්න උපකල්පනය (Question Assumptions)
මේකෙ පළවෙනි එක මං කියනවා Challenge the Assumptions කියලා. අපි ගොඩක් වෙලාවට Assumptions උඩනෙ ඉන්නේ. අපි ගොඩක් වෙලාට හිතන් ඉන්නවා මේ පාර විභාගය කරගන්න බැරිවෙයි මං පාඩම් කරේ නෑනේ, මේ Product එක නම් විකිණෙන්නෙම නැතිවයි ගාණ වැඩියි නෙ, මේ Product එකේ මොකක් හරි අඩුපාඩුක් තියෙනවා ඒ හින්ද මට විකුණ ගන්න බැරිවෙයි. අපි ගොඩක් වෙලාවට Assumption උඩනෙ ඉන්නේ, ඒ කියන්නේ අපි ගොඩක් වෙලාවට මේ දේ නිසා මේක වෙන්නෙ නැති වෙයි කියලා හිතනවා. එහෙම නැත්තම් මට මේ ඉලක්කෙට යන්න බැරිවෙයි, මට කාලය නෑ මේ වගේ දේවල් කියනවා. ඒ නිසා පළවෙනි දේ ඔයා වෙනස් විදියට හිතනවා නම් කරන්න ඕන මෙන්න මේ Assumption එක වෙනස් කරගන්න Try කරන එක. මම උදාහරණයක් කියන්නන්කෝ, අපි හිතමු Product එකක් ඔයා හිතන් ඉන්නවා සාමාන්යයෙන් Price එක වැඩි නම් මේක අනිවාර්යයෙන්ම හොදම Quality එකට තියෙන්න ඕන කියන එක. Quality එක වැඩි වුනොත් තමයි Price එකත් වැඩි කරන්න පුළුවන් කියලා ඔයා හිතාගෙන ඉන්නේ. හැබැයි ඔයාට හිතන්න බැරිද Affordable Price එකකට ඒ කියන්නේ හැමෝටම ගන්න පුළුවන් විදිහට, ගාණකට, හැබැයි ඔයාට Quality Product එකක් දෙන්න බැයිද කියල ඔයාට හිතන්න පුළුවන්නේ. මෙන්න මේ Assumption එක කඩන්න තමයි ඕන. එහෙම නැත්තම් අපි හිතුමුකො ඕන්නම්, ඔයාට යම්කිසි ගැටලුවක් එනවා, මුදලක් හොයාගන්න ඕන වෙලා තියෙනවා. ඒ වගේ වෙලාවෙදි ඔයා හිතන්නේ හැම වෙලාවෙම මේක කරන්නම බැරි විදිහට තමයි ඔයා හිතගෙන ඉන්නෙ. හැබැයි මේ ප්රශ්නේ පොඩි පොඩි කොටස්වලට කඩලා බැලුවොත් එහෙම ඔයාට පේන්න පටන් ගන්නවා මේකේ තියෙන තව Options. ඒක නිසා මේ Assumption එක ඔයා හිතන් ඉන්නවනම් දෙයක් බෑ කියලා එහෙම නෑ කියලා හිතලා හිතන්න පටන් ගන්න එතකොට ඔයාට වෙනස් විදිහකට හිතන්න පුළුවන්. මේක තමයි පළවෙනි Approach එක.
02. ඉදිරි දර්ශනය වෙනස් කරන්න (Change Perspectives)
දෙවැනි එක වෙනස් විදියට හිතන්න ඔයාට පාවිච්චි කරන්න පුළුවන් එක ක්රමයක් තමයි Change Perspective කියලා කියන්නෙ. Perspective කියලා කියන්නේ ඔයා දකින විදිහක් තියෙනවනේ ඕනම දෙයක් දිහා. මේ දකින විදිය ඔයාට වෙනස් කරන්න පුළුවන්. උදාහරණයක් මම ගන්නම් මේකට දැන් අපි ව්යාපාර ගැනම කතා කරන නිසා, දැන් අපි හිතමු ඔයාගෙ ව්යාපාරයට ඔයා හිතාගෙන ඉන්නේ මෙන්න මේ Product එකට තමයි මේ ගොල්ලො Attract වෙන්නෙ කියලා. මේ ඇවිල්ලා Businessmen, ඔයාගෙ පැත්තෙන් තමයි ඔයා හිතන්නෙ. හැබැයි ඔයා Customer ගේ පැත්තෙන් පොඩ්ඩක් හිතන්නකෝ. මට ආවට පස්සේ මේක ගන්න පුළුවන් ද? ආන්න දැන් ඔයා Customer විදියට හිතන්න බලන්න. එතකොට ඔයාට මේ වෙනස් විදියට හිතන්න පුළුවන් වෙනවා. තවත් උදාහරණයක් කියන්නන්කෝ. ඔයා Engineer කෙනෙක් නන් ඔයා ගෙයක් Design කරනවා. දැන් ඔයා බලන්නේ ඒ Engineer, ඔයාගෙ තියෙන දැනුමත් එක්කනෙ මේ ගැන හිතන්නේ. හැබැයි දැන් ඔයා Gardener කෙනෙක් විදියට හිතලා බලන්න මේක කොහොමද එන්න ඕන කියලා අන්න ඔයාට අලුත් අදහස් එන්න පටන් ගන්නවා. ඉතින් මේක ඔයාට තව විදිහකට කරන්න පුළුවන්, මේක තවත් සරල කරගන්න ඔයාට පොඩි ළමයෙක් වගේ හිතන්නත් පුළුවන්. එයාට ගොඩක් දේවල් හිතනවා ඉතින් මේකත් ටිකක් වෙනස් විදිහක එකක්. ඉතින් මම කිව්වනේ මේ ළඟදි පාසල් වලට ගියහම මම හැමෝටම කියපු දෙයක් තමයි අපි දන්න වඳුරා සහ තොප්පි වෙළෙන්දගේ කතාව වෙනස් විදිහට කියන්න පුළුවන් ක්රම ගැන මම ඇහුවා. ගොඩක් අය එක එක උත්තර දුන්නා හිතාගන්න බැරි විදිහට. ඒ කියන්නෙ සමහරු වඳුරගෙ පැත්තෙන් හිතන්න පටන් ගත්තා, සමහරු තොප්පි වෙළෙන්දගේ පැත්තෙන් හිතන්න පටන් ගත්තා, ගොඩාක් Options අපි හිතුවට වඩා එන්න පටන් ගත්තා. ඒක නිසා ඔයාට දෙවැනි Strategy එක විදියට දැන් ඔයාට හිතෙන්නෙම නෑ කියලා හිතෙනව නම් මේ විදියට හිතන්න බලන්න. ඒ කියන්නෙ බලන්න Perspective එක වෙනස් කරන්න. ඔයා බලන්නෙ එක කෝණයකින් නම් නෑ මේක තවත් පැත්තකින් බලන්න කොහොමද වෙන්නෙ කියලා. පොඩි ළමයෙක් විදිහට හිතන්න බලන්න, ඔයා එහෙම නැත්තන් තව දැනුම තියෙන කෙනෙක් විදියට හිතන්න බලන්න. අපි කියමු මුදල් නෑ කියලා යම් කිසි දේකට මේක වෙනත් කෙනෙක් විදියට ඔයා හිතලා බලන්න මොකක්ද කරන්නෙ කියලා. සමහරලාට ඔයාට Option එකකුත් එන්න පුළුවන්.
03. ඔබේ සුවපහසු කලාපයෙන් පිටත ආශ්වාදයක් සොයන්න (Seek Inspiration Outside Your Comfort Zone)
තුන්වෙනියට මං කියන්නේ Seek Inspiration Outside The Comfort Zone කියන එක. මේ Comfort Zone එක කියලා කියන්නේ අපි හැමෝම ඉන්න හරිම සුව පහසු Environment එකනේ. මං උදාහරණයක් විදියට අපිම ගත්තොත් එහෙම, අපි Accountants ලා විදිහට අපි ගොඩක් වෙලාවට Numbers එක්කම තමයි ඉන්නේ. ඉතින් අපේ Comfort Zone එක තමා Numbers. අපි හැම වෙලාවෙම ගණන් එක්ක තමයි ඉන්නේ. හැබැයි අපිට කන්දක් නගින්න පුළුවන් නම්, එහෙම නැත්තන් ගඟක් දිහා බලලා සන්තෝෂ වෙන්න පුළුවන් නම්, මේ වගේ අපිට මේ Comfort Zone එකෙන් එළියට ගිහිල්ලා මේ ඕනම ප්රශ්නයක් දිහා බලන්න පුළුවන් නම් ඔයාට Opportunities ගොඩක් පේන්න පටන් ගන්නවා. ඉතින් අපි අර එකම දේක ඉන් නැතුව මං කියනවා වගේ ඔයා ඔයාගෙ ව්යාපාරයෙ මේ වෙනකොට උදේ අටේ ඉඳලා රෑ දහ වෙනකන් ඉන්නවා, ආයෙත් ඉන්නව නන් ඔයාට ගොඩක් දේවල් පේන්නෙ නැතිවෙන්න පුළුවන්. ඉතින් ඔයාට කරන්න තියෙන්නේ මෙතනින් පොඩක් මිදිලා වෙනත් මාර්ගවලට ඔයාට යන්න පුළුවන්. ඉතින් මේකෙදි ඔයාට සමහරලාට සින්දුවක් අහන්න පුළුවන්, එහෙම නැත්නම් මං අර කිව්වා වගේ Hiking එකක් යන්න පුළුවන්, එහෙම නැත්තම් ඔයා Picnic එකක් යන්න පුළුවන්, වෙනස් විදියක Experience එකක් වෙනත් රටකට ගිහිල්ලා එන්න පුළුවන්, මෙන්න මේ විදිහට වෙනස් කරන්න පටන් ගත්තට පස්සේ ඔයාට වෙනස් විදිහෙ Ideas එන්න පටන් ගන්නවා. මොකද ඔය Comfort Zone එකේ ඔයා හැමදාම දකින්නේ ඔයා දන්න දේ විතරක් නිසා. ඔයාට ලෝකේ ගැන හොයන්න පුළුවන් මේකත් වෙනස් විදියට හිතන්න ඔයාට පාවිච්චි කරන්න පුළුවන් තවත් හොඳ Strategy එකක්.
04. සම්බන්ධ නොවන අදහස් සම්බන්ධ කරන්න (Connect Unrelated Ideas)
තවත් වෙනස් විදියට හිතන්න පුළුවන් Tip එකක් කියන්නද? අපි මේකට කියනවා Unrelated Products කියලා( Link With Unrelated Products ). මේ කිසිම සම්බන්ධයක් නැති දේවල් තියෙනවා නේද, මේවා අතර සම්බන්ධයක් හොයන්න බලන්නකෝ ඔයාට අලුත් Idea එකක් එන්න පුළුවන්. මම උදාහරණයක් කියන්නම්, බයිසිකලයකුයි, කුඩයකුයි ගැන හිතන්නකෝ කිසිම සම්බන්ධයක් නෑනෙ. හැබැයි ඔයා බලන්න මේ දෙක අතර සම්බන්ධයක් හදන්න. ඔයාට පුළුවන්නම් කුඩයක් තියෙන බයිසිකල් එකක් හදන්න, ඒ කියන්නේ යනකොට වහිනකොට තෙමෙන්නෙ නැති, අව්වට පිච්චෙන්නෙ නැති අන්න අලුත් සංකල්පයක්. හැම වෙලාවෙම අපිට තියෙන දේවල්, Unrelated මේවා කිසිම සම්බන්ධයක් නෑ, හැබැයි මේවා අතර Connection එකක් ඔයාට හොයන්න පුළුවන්. ඉතින් මේක තමයි උදාහරණයක් විදිහට ගත්තොත් ඔයා දැකලත් ඇති Shopping නැත්තන්, Supermarket වල ගියොත් සමහර විට ඔයා දකිනවා ඇති එකම ආයතනයේ Product සමහරලාට සබන් එකක් ගන්නකොට Toothbrush එකක් දෙන අවස්ථාව තියෙනවා මේවා කිසිම සම්බන්ධයක් නෑ. හැබැයි Unrelated දේවල්වලට Link එකක් හදලා තියෙනවා වෙනස්ම විදියකට. ඔයාගේ ආයතනයේ තියෙන සමහර දේවල් මේ විදියට Link කරන්න හිතන්නකෝ මේක ලොකු Opportunity එකක් වෙන්න පුළුවන්. මේක Market Trick එකක් වෙන්නත් පුළුවන්. Unrelated දේවල් Link කරන්න ගියොත් ඔයාට ලොකු අදහස්, වෙනස් විදිහක අදහස් එන්න පුළුවන්.
05. සිහිකල්පනාව සහ දවල් සිහින දැකීමට පුරුදු වන්න (Practice Mindfulness and Daydreaming)
පස්වෙනියට මං කියන්න යන කාරණය ටිකක් වෙනස් එකක්. ඉතින් ඔයාට කරන්න පුළුවන් Practice Mindfulness. එහෙම නැත්තම් මේ හිත ඔයාට Practice කරන්න පුළුවන්. එහෙම නැත්නම් මෙයාව දියුණු කරගන්න පුළුවන්. මං මේ භාවනා කරනෙක ගැන නෙවෙයි කියන්නේ. එහෙම නැත්නම් Practice Mindfulness ඒ වගේම තමයි ඔයාට පුළුවන් Daydreaming කරන්න. දවල් හීන දකිනවා කියලා කියන්නේ, ඉතින් ඔයා බලනවා ඇති දවල් හීන දැකලා කොහොමද අලුත් Ideas එන්නේ කියලා. දැන් මේ Mindfulness කියල කියන්නෙ ඔයාගේ හිත, මෙයා Practice කරන්න පටන් ගත්තොත් එහෙම මෙයාට ඔයාගෙ වැඩවලින් මිදිලා එයත් එක්ක, හිතත් එක්ක ඔයා ගනුදෙනු කරන්න පටන් ගත්තොත් එයා අලුත් අදහස් ඔයාට දෙන්න පටන් ගන්නවා. මේ Daydreaming කියලා කියන එකත් ඒ වගේ තමයි. ඔයාට මං පොඩි වැඩක් කියන්නම්, මේ කතාව කියවන අතරතුරම ඔයා ඔයාගේ ඇස් දෙක පියාගෙන යන්න ඔයාගෙ පොඩි කාලෙට. පොඩි කාලෙට ගිහිල්ලා ඔයා හිතන්න අපිට දැන් Challenge එකක් තියෙනවා යළුවෙකුට දෙන්න Gift එකක් එයාගෙ Birthday එකට. දැන් ඔයා Gift එකක් දෙනකොට ඔයා හිතන්නේ ඔයාගෙ දැන් තියෙන වයසත් එක්ක නෙ. මං අර කිව්ව වගේ අර පොඩි කාලෙට ගිහිල්ලා හිතන්න එයාට දෙන්න ඕන Gift එක මොකක්ද කියලා. සමහරලාට කොලේක මොනවා හරි ලියලා දෙන එකක් වෙන්න පුළුවන්. මේක Creative විදියට හිතුවොත් ඔයාට අලුත් Idea එකක් එන්න පුළුවන්. ඒ කියන්න ඔයා හැම වෙලාවෙම හිතන්න ඕන මේ Daydream වලදී හිතාගන්න බැරි දේවල් වෙන්නෙ, දැන් අපි කලිනුත් කතා කරා අර ගලක් කොහොමද විකුණන්නේ Pet Rock Business එක ගැන කතා කරා. ඉතින් ඒව වලදි මෙන්න මේ වගේ Daydreaming තමයි වෙන්නේ. ඒ කියන්නේ දවල් හීන අපි දකින්නම ඕන. ඉතින් ඔයා දවල් හීන දකින්න කැමති නම් වෙලාවක් ඔයාට වෙන් කරගන්න පුළුවන් නම් මේ වගේ දේවල් වලට ඔයාට අලුත් අලුත් අදහස් එන්න පටන් ගන්නවා. හැබැයි මේ හැමදේම කරන්න ඔයාට මේකට වෙලාවක් තියාගන්න ඕන. එහෙම වුණොත් තමයි මේක සාර්ථක වෙන්නේ.
ඉතින් මං මේ කියපු කාරණා පහ නැවත වතාවක් හිතන්න. ඔයාට අලුත් විදිහට දෙයක් හිතෙන්නෙ නැත්තන් මේ පහෙන් එකක් හරි ඔයාට පාවිච්චි වෙයි, පාවිච්චි කරන්න පුළුවන් වෙයි. මේවා පාවිච්චි කරොත් වෙනස් විදිහට දෙයක් දිහා බලන්න පුළුවන් වෙයි. මොකද ව්යවසායකයෝ කියලා කියන්නෙම තියන දේ වෙනස් විදිහට දැකපු අය. ඉතින් ඔයා අපි අජිත් පෙරේරා මහත්මයත් එක්ක එහෙම නැත්නම් ශ්රී ලංකාවේ මහා කුඹුලත් එක්ක කරපු Interview එක බැලුවනම් ඔයා දකින්න ඇති උඩ වලවේදී අපි හැමෝම දකින්න පුළුවන් ගල් ඔහේ විසි කරලා තිබුන ඒවා අලුත්ම විදිහකට හදලා මේක වෙනස්ම ආකාරයකට ලොකු ආකර්ෂණයක් ගේන්න එතුමට පුළුවන්කම තිබුණා. ඉතින් මේ ඇවිල්ලා වෙනස් විදියට හිතන නිසා. මේ වගේ වෙනස් විදියට හිතන අය තමයි ලංකාවට ඕන වෙන්නේ, ඒ වගේම ලංකාව වෙනස් කරන්න පුළුවනුත් ඒ අයට විතරයි. ඉතින් මේ Steps පහ නිකමට හිතලා බලන්න. මං හිතනවා ඔයාටත් පොඩි හරි උදව්වක් වෙයි වෙනස් විදියට හිතන්න අද ඉඳලා.
