17/05/2026
SME လုပ်ငန်းများ မအောင်မြင်ရခြင်း၏ အချက်များ (အပိုင်း ၁)
------------------------------
မြန်မာနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးအခင်းအကျင်းတွင် SMEs (အသေးစားနှင့် အလတ်စားစီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ) သည် အဓိကကျသော အခန်းကဏ္ဍမှာ ပါဝင်ပါသည်။
လုပ်ငန်းစုစုပေါင်း၏ ၉၉ ရာခိုင်နှုန်းကျော်သည် SMEs များဖြစ်ပြီး အလုပ်အကိုင်အများစုကိုလည်း ဤလုပ်ငန်းများက ဖန်တီးပေးထားပါသည်။
သို့သော် လက်တွေ့တွင် SME လုပ်ငန်းအများအပြားသည် ပထမ ၃ နှစ်မှ ၅ နှစ်အတွင်း
ကျရှုံးခြင်း သို့မဟုတ် ရပ်တန့်သွားခြင်းများ ဖြစ်တတ်သည်။
ငွေကြေးပြဿနာကို အကြောင်းရင်းအဖြစ် အများဆုံးထင်မြင်ကြသော်လည်း၊
နောက်ကွယ်တွင် ပိုမိုနက်ရှိုင်းသည့် အကြောင်းအရင်းများစွာ ရှိနေသည်။
ဤဆောင်းပါးတွင် SME လုပ်ငန်းရှင်များ မအောင်မြင်ရခြင်း၏
အဓိကအကြောင်းရင်းများကို လေ့လာသုံးသပ်ပါမည်။
၁. "အလုပ်များနေခြင်း" နှင့် "တိုးတက်အောင်လုပ်ဆောင်ခြင်း" ကို ခွဲမခြားနိုင်ခြင်း
-------------------------
မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုတွင် "အလုပ်များတယ်" ဆိုသည်ကို ကောင်းသည့်အချက်တစ်ခုဟု သတ်မှတ်လေ့ရှိသည်။
"သူက အလုပ်တွေ အရမ်းများတယ်၊ လုပ်ငန်းတွေ အောင်မြင်နေတာပဲ" ဟူသော စကားကို မကြာခဏကြားရသည်။
သို့သော် ဤအယူအဆသည် အန္တရာယ်ရှိသည်။
အောင်မြင်သော လုပ်ငန်းရှင်နှင့် ကျရှုံးသော လုပ်ငန်းရှင်ကို ခွဲခြားတတ်သည့် အဓိကအချက်မှာ "Being Busy (အလုပ်များနေခြင်း)" နှင့် "Being Productive (တိုးတက်အောင်လုပ်ဆောင်ခြင်း)" ကွာခြားချက်ကို နားလည်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။
အလုပ်များနေသူ (Busy) သည်-
အချိန်ပြည့်အလုပ်များနှင့် ရှုပ်နေသူ
အလုပ်မျိုးစုံကို တစ်ပြိုင်နက်ထဲ လုပ်တတ်သူ (Multitasking)
မီးငြှိမ်းသတ်သမားကဲ့သို့ ပြဿနာပေါ်မှ ပြေးလွှားဖြေရှင်းရသူ
တိုးတက်အောင်လုပ်ဆောင်သူ (Productive) သည်-
အရေးကြီး/အရေးမကြီး ခွဲခြားတတ်သူ
အရေးကြီးဆုံးအလုပ်ကို အာရုံစိုက်လုပ်တတ်သူ (Focus)
မီးမလောင်ခင်ကတည်းက ကြိုတင်ကာကွယ်တတ်သူ
လုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦးအနေဖြင့် မိမိသည် "Operator" (လုပ်ငန်းလည်ပတ်သူ) သက်သက်မဟုတ်ဘဲ "Strategist" (မဟာဗျူဟာရေးဆွဲသူ) ဖြစ်ရန် လိုအပ်ပါသည်။
နေ့စဉ်အလုပ်များထဲတွင် နစ်မြုပ်မနေဘဲ အနာဂတ်ကို မြင်ယောင်နိုင်မှသာ လုပ်ငန်းရေရှည်တည်တံ့နိုင်မည်ဖြစ်သည်။
၂. ဗျူဟာကျကျ စဉ်းစားနိုင်မှု အားနည်းခြင်း
-------------------------
မအောင်မြင်သော SME လုပ်ငန်းရှင်များ၏ ထင်ရှားသည့် လက္ခဏာတစ်ရပ်မှာ မဟာဗျူဟာကျကျ စဉ်းစားနိုင်စွမ်း အားနည်းခြင်းဖြစ်သည်။
"မဟာဗျူဟာကျသော စီမံကိန်း (Strategic Planning)" ဆိုသည်မှာ ရိုးရိုးရှင်းရှင်းပြောရလျှင် "သင့်လုပ်ငန်း၏ အနာဂတ်ကို ကြိုတင်မြင်ယောင်ပြီး အဲဒီအနာဂတ်ကို ရောက်အောင် ဘယ်လိုသွားရမလဲဆိုတဲ့ လမ်းပြမြေပုံ (Roadmap) ရေးဆွဲခြင်း" ဖြစ်သည်။
လုပ်ငန်းရှင်များသည်-
နေ့စဉ်အလုပ်များနှင့် ရုန်းကန်နေရ၍ အနာဂတ်အတွက် အချိန်မပေးနိုင်ခြင်း
အတွေ့အကြုံများကိုသာ အားကိုးပြီး စနစ်ကျသော စီမံကိန်းမချခြင်း
မဟာဗျူဟာဆိုသည်မှာ အကြီးစားကုမ္ပဏီများအတွက်သာ လိုအပ်သည်ဟု ထင်မြင်ခြင်းတို့ ရှိကြသည်။ အမှန်မှာ မဟာဗျူဟာစီမံကိန်းသည် အကြီးစားကုမ္ပဏီများအတွက်သာ မဟုတ်ဘဲ ရှင်သန်ကြီးထွားလိုသော SME တိုင်းအတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်ချက်တစ်ခုဖြစ်သည်။
၃. ရေတိုအမြတ်အစွန်းကိုသာ အဓိကထားပြီး ရေရှည်တည်တံ့မှုကို လျစ်လျူရှုခြင်း
-------------------------
စာအုပ်တွင်းပါ ဥပမာတစ်ခုကို ကြည့်ပါ။
မန္တလေးမြို့ရှိ ဆီဆိုင်နှစ်ဆိုင်၏ ဇာတ်လမ်း
ကိုကျော်ကျော် သည် နံနက် ၆ နာရီကတည်းက အလုပ်စလုပ်ပြီး
ည ၈ နာရီအထိ စက်ရုံတွင်ရှိကာ လုပ်ငန်းတွင်းကိစ္စများကို ကိုယ်တိုင်လုပ်သည်။
သို့သော် သူသည် အရည်အသွေးထက် ပမာဏကိုသာ အဓိကထားသည်။
ကိုအောင်အောင် ကိုယ်တိုင်က စက်ရုံတွင် အချိန်ပြည့်မနေဘဲ မန်နေဂျာခန့်ကာ မိမိကိုယ်မိမိ မဟာဗျူဟာရေးဆွဲသူအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
နှစ်နှစ်အကြာတွင် ကိုကျော်ကျော်၏ဆိုင်သည် ဆီအရည်အသွေးကျဆင်းမှုကြောင့်
ဖောက်သည်များ တဖြည်းဖြည်းပြောင်းသွားကာ ပိတ်သွားခဲ့ရသည်။
ကိုအောင်အောင်၏ လုပ်ငန်းမှာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် ဝန်ထမ်း ၁၅၀ အထိ တိုးလာပြီး ပြည်ပသို့ပါ တင်ပို့နိုင်ခဲ့သည်။
ဤဥပမာက ဖော်ပြသည်မှာ ရေတိုအမြတ်အစွန်းကိုသာ လိုက်စားခြင်းသည် ရေရှည်တွင် လုပ်ငန်းပျက်စီးခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်သည်ဟူသောအချက်ဖြစ်သည်။
ရေရှည်တည်တံ့မှု (Long-term Sustainability) အတွက်-
အရည်အသွေးကို မြှင့်တင်ခြင်း
ဝန်ထမ်းများကို လေ့ကျင့်သင်ကြားပေးခြင်း
နည်းပညာအသစ်များ သုံးစွဲခြင်း
အမှတ်တံဆိပ် (Brand) တည်ဆောက်ခြင်း
ဖောက်သည်များနှင့် ရေရှည်ဆက်ဆံရေး တည်ဆောက်ခြင်းတို့ လိုအပ်သည်။
၄. စီမံခန့်ခွဲမှု အားနည်းခြင်း
-------------------------
လုပ်ငန်းရှင်အများစုသည် မိမိတို့၏ အဓိကလုပ်ငန်းပိုင်းတွင် ကျွမ်းကျင်ကြသော်လည်း စီမံခန့်ခွဲမှုပိုင်းတွင် အားနည်းတတ်ကြသည်။
အထူးသဖြင့်-
တာဝန်ခွဲဝေမှု အားနည်းခြင်း –
လုပ်ငန်းရှင်ကိုယ်တိုင် အရာအားလုံးကို ကိုယ်တိုင်လုပ်ရမည်ဟုမှတ်ထားခြင်း
ဆုံးဖြတ်ချက်ချရာတွင် စနစ်မကျခြင်း –
သွေဖည်မှုများ မကြာခဏဖြစ်ပွားခြင်း
ဝန်ထမ်းစီမံခန့်ခွဲမှု အားနည်းခြင်း –
လေ့ကျင့်သင်ကြားမှု မရှိခြင်း၊ အလုပ်ထွက်နှုန်းများခြင်း
ဘဏ္ဍာရေးစီမံခန့်ခွဲမှု အားနည်းခြင်း –
စာရင်းစနစ် မရှိခြင်း၊ ငွေသားစီးဆင်းမှု ပြဿနာများ
နိဂုံး
ဤဆောင်းပါး၏ ပထမပိုင်းတွင် SME လုပ်ငန်းများ မအောင်မြင်ရသည့် အကြောင်းရင်း (၄) ချက်ကို လေ့လာခဲ့ရသည်-
၁. "အလုပ်များနေခြင်း" နှင့် "တိုးတက်အောင်လုပ်ဆောင်ခြင်း" ကို ခွဲမခြားနိုင်ခြင်း
၂. ဗျူဟာကျကျ စဉ်းစားနိုင်မှု အားနည်းခြင်း
၃. ရေတိုအမြတ်အစွန်းကိုသာ အဓိကထားပြီး ရေရှည်တည်တံ့မှုကို လျစ်လျူရှုခြင်း
၄. စီမံခန့်ခွဲမှု အားနည်းခြင်း
ဒုတိယပိုင်းတွင် ကျန်ရှိသည့် အကြောင်းရင်းများ (နည်းပညာနောက်ကျကျန်ခြင်း၊ အရည်အသွေးပြည့်မီသော လုပ်သားရှားပါးခြင်း၊ ငွေကြေးအရင်းအနှီးရရှိရေး အခက်အခဲများ၊ ပြိုင်ဆိုင်မှု ပြင်းထန်ခြင်း စသည်) ကို ဆက်လက်လေ့လာသွားပါမည်။
SME လုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦးအနေဖြင့် ဤအချက်များကို သိရှိထားခြင်းဖြင့် မိမိ၏လုပ်ငန်းတွင် ပြန်လည်သုံးသပ်ပြီး ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်မည်ဟု မျှော်လင့်ပါသည်။
ဆောင်းပါးကို "SME လုပ်ငန်းရှင်များအတွက် မဟာဗျူဟာကျသော စီးပွားရေး စီမံကိန်းရေးဆွဲခြင်း လမ်းညွှန်" စာအုပ်ကို အခြေခံ၍ ရေးသားထားပါသည်။
💡 ပိုမိုသိရှိလိုပါက -
“SME လုပ်ငန်းရှင်များအတွက် မဟာဗျူဟာကျသော စီးပွားရေးစီမံကိန်းရေးဆွဲခြင်း လမ်းညွှန်” စာအုပ်မှာ အခန်းအလိုက် လေ့ကျင့်ခန်းတွေနဲ့တကွ လေ့လာနိုင်ပါပြီ။
စာရေးသူ - မောင်သက်နောင် (ATBC)
စာမျက်နှာ - ၂၁၅
စာအုပ်တန်ဖိုး - ၁၉,၅၀၀ ကျပ်
📥 စာအုပ်မှာယူလိုပါက - Messenger ကနေ "စာအုပ်မှာချင်ပါတယ်" လို့
ပေးပို့ပြီး အခုပဲ မှာယူနိုင်ပါပြီခင်ဗျာ။
