20/01/2021
Marketing 4.0 Vs Marketing 3.0 ( Traditional to Digital)
ခုအားလုံးသိကြတဲ့အတိုင်း marketing journey မှာ marketing 1.0, 2.0 , 3.0 ကနေ ခုတော့ marketing 4.0 ထိရောက်ခဲ့ပါပြီ။
Traditional marketing လို့ဆိုကြတဲ့ marketing 3.0 ကနေ digital marketing ဖြစ်တဲ့ 4.0 မှာဘာတွေပြောင်းသွားတာလည်းဆိုတာပြောပြချင်ပါတယ်။
Marketing Guru “ Philip Kotler” ကတော့ marketing 4.0 မှာ online နဲ့ offline ချိတ်ဆက်ခြင်း၊ brands တွေရဲ့ စစ်မှန်မှုနဲ့ အနှစ်သာရရှိမှုတို့နှင့် နည်းပညာများပေါင်းစည်းခြင်း၊ brand တစ်ခုမှပေးတဲ့ message နဲ့ တကယ်ရတဲ့ အကျိုးကျေးဇူးများထပ်တူညီမှုရှိခြင်း၊ Machine to Machine ( M2M) နဲ့ Human to Human ( H2H) တို့ကြားမှာ မျှတအောင်ဆောင်ရွက်ပေးရခြင်းဖြင့် customer နှင့် connected devices များဖြင့် engagement ပိုရအောင်လုပ်ခြင်းတို့ပါဝင်တယ်လို့ပြောထားပါတယ်။
ဥပမာအနေနဲ့ပြောရမယ်ဆိုရင် တကယ်လို့ခင်ဗျားတို့က fb page တစ်ခုကနေ အဝတ်အထည်တစုံအကြောင်းစုံစမ်းတယ်ဆိုပါစို့။ Chat box မှာစောင့်ပြီးပြန်ဖြေပေးမှာ တကယ့်လူအစစ်ဆိုင်ပိုင်ရှင်ဖြစ်နိုင်သလို chat bot လို့ခေါ်တဲ့ Artificial intelligence နဲ့လုပ်ထားတဲ့ အရာလည်းဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါက M2M ခြင်းinteraction လုပ်ရသလို human to human contact ကိုလည်း ဆက်သွားစေနိုင်ပါတယ်။ ဘာလို့လည်းဆိုတော့ chatbot က ၂၄နာရီလုံးအဆင်သင့်ရှိနေနိုင်ပြီး လိုအပ်တာကိုဖြေထားမယ်။ ဆိုင်ပိုင်ရှင်ဖွင့်ကြည့်ပြီးမေးထားတဲ့မေးခွန်းတွေကို ကိုယ်တိုင်လည်းပြန်ဖြေနိုင်မယ်စသဖြင့်လုပ်နိုင်လို့ပါ။ traditional marketing မှာဒီလိုလုပ်ဖို့ လူတယောက်အမြဲငှားထားဖို့လိုပါလိမ့်မယ်။
အာ့တော့ digital အပြောင်းအလဲမှာ marketing အရဘာတွေကွာသွားသေးသလည်း။ Kotler ရဲ့ အဆိုအရ ၄ ချက်ရှိပါသတဲ့။
1. Segmentation and targeting to customer community confirmation
အရင် marketing 3.0 မှာ customers တွေကို geographic, demographic , psychographic စတာတွေနဲ့ ခဲွခြားပိုင်းခြားပြီး segment လုပ်သင့်တယ်။ ဒီကမှတဆင့် အာ့segment တွေထဲကမှ ကိုယ့် product သို့ services နဲ့ ကိုက်ညီမယ့် segment ကိုရွေးထုတ်ပြီး target ထားသင့်တယ်ပြောခဲ့ပါတယ်။ ဒီလိုလုပ်ဖို့အတွက် market research လုပ်ခြင်းဖြင့် customer insight ကိုရယူရပြီး ST လုပ်ရလေ့ရှိပါတယ်။
ခု digital age မှာတော့ customers တွေဟာ socially connected အရမ်းဖြစ်တာမို့ သူတို့ဘာသာသူတို့ community တစ်ခုကို ဖဲွ့ထားသလိုဖြစ်နေပါတယ်။ ဒီလိုဖြစ်ခြင်းအားဖြင့် သူတို့ဟာ spamming လို့ခေါ်တဲ့ ကြော်ငြာအလွန်အကျွံပို့ခြင်း ၊ မဖြစ်နိုင်သော ကြော်ငြာခြင်းများကို ဆန့်ကျင်နိုင်ပါတယ်။ ( ဥပမာ mobile operator များမှ sms ကြော်ငြာများအလွန်အကျွံပို့ခြင်းကို စားသုံးသူကာကွယ်ရေးအသင်းမှတဆင့် အစိုးရရုံးသို့တိုင်ကြားရာမှ operator များမှ DND function ထည့်သွင်းပေးရခြင်း)
ဒါကြောင့်မို့ brand တွေအနေနဲ့ message ပေးတဲ့အခါမှာ customer community များထဲထိပေါက်ရောက်အောင် message ပေးဖို့လိုလာသလို customer တွေရဲ့ needs and wants ကို သူငယ်ချင်းတယောက်လို နားလည်သဘောပေါက်ပြီး ပေးနိုင်ဖို့ ပိုမိုလိုအပ်လာပါတယ်။ ဒါကြောင့် မို့ marketing 4.0 မှာ segmentation and targeting ဟာဆိုရင် ပိုပြီးပွင့်လင်းမြင်သာမှုရှိလာရပါတယ်။ ဟိုးအရင်ကလိုမျိုး ပေးချင်တဲ့ message ကိုပေးပြီး targeted customers တွေကို leading လုပ်ဖို့မလွယ်ကူတော့ပါဘူး။
2. Brand positioning and differentiation to Brand character and codes
Traditional marketing မှာ brand positioning ကအရေးကြီးပါတယ်။ brand positioning ဆိုတာ ကိုယ့် brand ကို ကိုယ့် customers တွေရဲ့ စိတ်ထဲမှာဘယ်လိုမြင်နေသလိုဆိုတာမျိုးပါ။ ဥပမာ ကရဝိတ်နဲ့ အစိမ်းရောင်မြင်တာနဲ့ Myanmar beer ကိုတန်းသိသလိုမျိုးပါ။ ( ကိုယ်ကြိုက်တာနဲ့ပဲ ဥပမာပေးရတာပဲ)
Disney ဆိုတာနဲ့ ကာတွန်းဇာတ်ကောင်တွေပြေးမြင်ပြီး ပျော်လာတာမျိုးပေါ့။ ဒီလို positioning ကိုရဖို့ ဆိုရင် company တွေဟာ သူတို့ရဲ့ marketing mix ဖြစ်တဲ့ 4Ps ကို အသုံးချပြီး differentiate လုပ်ရလေ့ရှိပါတယ်။ ဒီလိုလုပ်မှသာ customers တွေရဲ့ အမြင်မှာ unique ဖြစ်တဲ့ ခံစားချက်ကိုရမှာဖြစ်ပါတယ်။
ခု digital age မှာတော့ ဒါက ပြောင်းလဲသွားပါတယ်။ customers တွေဆီမှာ information က အပြည့်အစုံရှိနေပြီး သူတို့ က brand တစ်ခုကပေးတဲ့ ကတိတည်မတည်ကိုဆုံးဖြတ်ပေးနိုင်စွမ်းရှိလားနေပါပြီ။ ဘယ်လောက် differentiate လုပ်ပြီး positioning လုပ်လုပ် အာ့ brand က သူပေးထားတဲ့ message နဲ့ promise ကိုမတည်နိုင်ဘူးဆိုရင် ဘယ်လိုမှ positioning ကမထိရောက်နိုင်တော့ပါဘူး။ ဒါကြောင့် brand တစ်ခုရဲ့ အခြေခံအကျဆုံး အချက်ဖြစ်တဲ့ brand personality နဲ့ core ကို သေချာထိန်းသိမ်းထားဖို့လိုပါတယ်။ အပြင်ပန်းမှာဘယ်လိုတွေပုံစံပြောင်းပါစေ။သူကပေးနိုင်တဲ့ message and promise တွေကတော့ တသမတ်တည်းရှိနေဖို့လိုပါတယ်။ ဥပမာ Google ကိုပဲကြည့်ပါ။ သူ့ logo က အမြဲပြောင်းနေပါတယ်။ ရာသီနဲ့လိုက်ပြီးရော festival တွေနဲ့လိုက်ပြီးရောပြောင်းနေလေ့ရှိပေမယ့် သူ့ ရဲ့ personality ,core and message ဖြစ်တဲ့ universally accessible information source( search engine) ဆိုတာကနေဘယ်တော့မှသွေဖည်မသွားပါဘူး။ ဒါကြောင့် digital marketing မှာ ပုံစံပြောင်းချင်အကုန်ပြောင်းလို့ ရတယ်။ Brand character နဲ့ code ကိုမပြောင်းမိစေပါနဲ့။
3. Selling 4 Ps to Commercializing 4 Cs
အားလုံးသိကြပြီးတဲ့အတိုင်း traditional marketing မှာ 4Ps လို့ ခေါ်တဲ့ product, price, place, promotion လေးခုပါတဲ့ marketing mix ဟာအလွန်အရေးပါပါတယ်။ customers တွေရဲ့ needs and wants ကိုဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်မယ့် product တစ်ခုကိုထုတ်မယ် အာ့ product အတွက် စျေးနှုန်း price ကို cost based, competitor based, value based စတာတွေနဲ့ တွက် မယ်၊ ပြီးရင် ကိုယ့် product ကို customers တွေလက်ထဲကို ရောက် အောင် place နဲ့လုပ်မယ် ပြီးရင် promotion ကို advertising, PR, sales promotion, personal selling စတဲ့ promotional mix ကိုသုံးပြီး လုပ်မယ် စသဖြင်လုပ်ရလေ့ရှိပါတယ်။
Digital era မှာတော့ new marketing mix ဖြစ်တဲ့ 4Cs လိုလာပါြပီ။ အာ့တွေက
Co-creation, currency, communal activation and conversation ပဲဖြစ်ပါတယ်။
Co creation ဆိုတာကတော့ new product တစ်ခုကို စမထုတ်မီideation အချိန်ထဲက Customer involvement ကိုယူပြီး needs and wants တွေထိပါ ပြည့်စုံအောင်လုပ်တာပဲဖြစ်ပါတယ်။ ခုခေတ် tech company တွေဖြစ်တဲ့ Microsoft, apple, သူတို့နောက်က mobile phone company တွေဖြစ်တဲ့ Samsung နဲ့ xaiomi စတဲ့ brand တွေအားလုံး ဒီ co creation ကိုထိထိရောက်ရောက်အသုံးချ ပြီး product တွေကိုထုတ် လေ့ရှိကြပါတယ်။
နောက်တခုက Currency ပါ။ Digital marketing မှာ company တွေဟာ market data တွေကိုအသုံးချပြီး dynamic pricing လုပ်နိုင်လာပါတယ်။ customer တွေရဲ့ data တွေဖြစ်တဲ့ historical purchasing pattern တွေ၊ အကြိုက် တွေ အနီးဆုံး store location တွေစတာတွေနဲ့ supply နဲ့demand ကိုမျှ အောင်လုပ်ဖို့ ပိုပြီးလွယ်ကူလာတဲ့အတွက် profit ရဖို့လည်း ပိုပြီးများလာပါတယ်။
နောက်တခုက communal activation ပါ။ connected world ဖြစ်လာတဲ့အတွက် channel concept ကအရေးပါလာပါတယ်။ distribution လုပ်တဲ့အခါမှာ peer to peer လို့ခေါ်တဲ့ အချက်အလက်တွေကို cloud ကနေတဆင့်မျှဝေတဲ့နှုန်းတွေများလာသလို customers တွေအနေနဲ့ သူတို့လိုချင်တဲ့ product and services ကိုသူတို့ကိုယ်တိုင်ဝင်ပြီးရွေးချယ်သုံးစွဲလာနိုင်ပါတယ်။ ဒါတင်မကပါဘူး product or services တွေကို instant delivery လုပ်ပေးနိုင်တာကိုပိုစိတ်ဝင်စားလာသလို အနီးအနားမှာ ရှိတဲ့ communal based လုပ်ငန်းတွေလူတွေကနေ အမြန် needs and wants တွေကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်တာကိုလိုလားကြပါတယ်။ Community based activation လုပ်ပေးခြင်းဖြင့်community ထဲမှာ word of mouth နဲ့ ပျံ့ နှံ့ ဖို့ပိုမိုလွယ်ကူတာဖြစ်ပါတယ်။ ဥပမာ 7 eleven ရဲ့ အင်ဒိုနီးရှားမှာလုပ်ခဲ့တဲ့ communal activation campaign ကိုကြည့်လို့ရပါတယ်။ 7 eleven ဟာ သူ့ရဲ့ store တွေကို community ထဲမှာရှိတဲ့ teenagersတွေအတွက် hangout လုပ်ရာ နေရာတစ်ခုဖြစ်အောင်ဖန်တီးပေးခဲ့ပါတယ်။ wifi တပ်ပေးထားပြီး စကားပြောဖို့ ခုံတွေချပေးထားတယ်။ musicကို လူငယ်တွေအကြိုက်ဖွင့်ပေးထားပြီး board games တွေဆော့လို့ရအောင်လုပ်ပေးထားပါတယ်။ ဒီလိုလုပ်ပေးထားခြင်းဖြင့် 7 eleven ကို teenager တွေနဲ့ ပိုမိုနီးစပ်စေပြီး customers တွေရဲ့ purchasing frequency ကိုပိုတက်လာစေပါတယ်။ သူတို့နှစ်သက်မယ့် promotion တွေကိုလည်း social media ပေါ်မှာ စဉ်ဆက်မပြတ်တင်ပေးပြီး promote လုပ်ပေးတဲ့အတွက် teenagers တွေကြားမှာ 7 eleven ဟာ community ရဲ့ တစိတ်တပိုင်းဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။ ဒီလိုလုပ်ခြင်းကို communal activation လို့ခေါ်ပါတယ်။ traditional marketing က place ကို digital marketing မှာ communal activation လုပ်ဖို့လိုပါတယ်။
နောက်ထပ်ပြောင်းသွားတာက Conversation ပါ။ promotion ကနေ conversation ကိုဘယ်လိုပြောင်းသွားတာပါလိမ့်။ ဟိုးအရင်ကဆို company တွေက promotional message တွေပေးတဲ့အခါမှာ customersတွေဆီကို ကိုယ်ပေးချင်တဲ့ message ကိုထိရောက်အောင်ပေးခဲ့ပြီး vertical communication လုပ်လို့ ရခဲ့ပါတယ်။ ခု digital era မှာတော့ဒါမျိုးမရနိုင်တော့ပါဘူး။ brand message တွေကို အကဲဖြတ်မှန်မမှန် ဆုံးဖြတ်တုံ့ပြန်နိုင်ဖို့ customers တွေလက်ထဲမှာ social media and other networking platforms တွေအပြည့်အစုံရှိနေပါပြီ။ Customer review တွေ rating application တွေ bloggers တွေ ပေါ်လာပြီး customers တွေရဲ့ feedback တွေလွတ်လပ်စွာမျှဝေနိုင်တာတွေပေါ်လာလို့ digital era မှာ customers တွေရဲ့ conversations တွေကအလွန်အရေးပါလာပါတယ်။ ဒါကြောင့် digital influencers တွေရဲ့ အရေးပါမှုကလည်းပိုများလာပြီး လူတွေဟာ ဒီ conversationတွေပေါ်မှာပိုပြီး ယုံကြည်လာကြတာမို့ message ပေးတဲ့အခါမှာ conversation တွေကိုသေချာကြည့်ဖို့လိုလာပါတယ်။ ခုစာဖတ်နေတဲ့ ခင်ဗျားတို့ကိုယ်တိုင်ရော စားသောက်ဆိုင်တခုကိုသွားစားခါနီးရင် ဘယ်ဆိုင်ကောင်းလည်း ဆုံးဖြတ်ရင် fb page နဲ့ တခြား food review page တွေကို ဝင်ကြည့်ပြီးမှ သွားစားတာ အလေ့အထဖြစ်နေပြီမဟုတ်လား။
4. Customer service processes to Collaborative Customer Care
Traditional customer service မှာတော့ ကျွန်တော်တို့ပြောလေ့ရှိတဲ့ customers are the kings လို့ပြောပေမယ့် digital marketing မှာတော့ customers တွေအားလုံးဟာ online ပေါ်မှာ equals ဖြစ်ပါတယ်။ customer service မှာ customersတွေရဲ့ complaints တွေကို ကိုယ့် SOP တွေ guidelines တွေအတိုင်း လိုက်လံဖြေရှင်းဖို့ ကြိုးစားရပေမယ့် Collaborative Customer Care မှာတော့ customers တွေကို နားထောင်ပေးမယ် ပြန်လည်ဖြေရှင်းမယ် follow up လုပ်ပေးမယ်။ ဒီလိုလုပ်ပေးဖို့ကိုလည်း customersတွေကိုဘယ်အတိုင်းအတာထိ လုပ်ပေးမယ်ဆိုတာ ကြိုပြီး agreement ယူထားပေးလို့ရပါတယ်။ Digital ကိုအသုံးပြုတာဖြစ်လို့ Self -service facilities တွေပေါ်လာတဲ့အတွက် customersတွေကိုယ်တိုင်ပါဝင်ရတဲ့ process ဖြစ်လာလို့ service gap error by human ကအလွန်နည်းသွားပါလိမ့်မယ်။ ဒါတင်မက customerရဲ့ history and profile ဟာ data record လုပ်ပြီးသားဖြစ်လို့ service ကို complaint လုပ်တဲ့နှုန်းဟာလည်းပိုနည်းလာပါလိမ့်မယ်တဲ့။
ကဲဒါကတော့ Traditional to digital marketing ကိုရွေ့ တဲ့ အရွေ့ မှာ ဘယ်လိုတွေပြောင်းသွားနိုင်သလည်းဆိုတာပါပဲ။
Digital age မှာ martech တွေ သုံးပြီးပိုမိုအောင်မြင်နိုင်ကြပါစေ။
crd.
Dr. Htet Lynn Zaw
