28/09/2026
УЛААНБААТАРААС ӨӨР ТҮЛШ ТҮЛЖ ДУЛААЦДАГ НИЙСЛЭЛ ДЭЛХИЙД БАЙДАГ УУ?
“Улаанбаатараас өөр айлууд нь гал түлж дулаацдаг нийслэл дэлхийд байдаггүй” гэж ярих нь яг үнэн биш.
Дэлхийн хэд хэдэн улсын нийслэлд төвлөрсөн халаалтад холбогдоогүй айл өрхүүд мод, нүүрс болон бусад хатуу түлш түлж өвлийг давдаг.
Жишээлбэл Бишкек, Кабул, Сараево, Скопье, Приштина, Подгорица, София, Астана зэрэг нийслэлүүдэд ийм төрлийн өрхийн халаалт баримтжсан байдаг.
Гэхдээ энд нэг маш чухал ялгаа бий.
Улаанбаатарын асуудал зөвхөн “гал түлдэг” гэдэгтээ биш.
Улаанбаатар бол дэлхийн хамгийн хүйтэн нийслэлүүдийн нэг. Өвөлдөө -30, -40 хэм хүрэх хүйтэнтэй.
Үүний зэрэгцээ хотын хүн амын маш том хэсэг нь төвлөрсөн дулааны системд бүрэн холбогдоогүй гэр хороололд амьдарч, өвлийн хүйтнийг өөрийн зуух, өөрийн түлшээр давдаг.
Өөрөөр хэлбэл орчин үеийн том хотын дэргэд уламжлалт зуухтай гэр хороолол асар том хэмжээгээр оршдог.
Өвлийн өглөө хэдэн зуун мянган яндангаас утаа гарна.
Хүүхдүүд сургуульдаа явна.
Хүмүүс ажилдаа явна.
Хот бүхэлдээ утаан дунд өвлийг давна.
Тиймээс энэ бол зөвхөн агаарын бохирдлын асуудал биш.
Энэ бол орон сууц, дулаан хангамж, эрчим хүч, хот төлөвлөлт, дэд бүтэц, өрхийн орлого зэрэг олон асуудал нэг дор огтлолцсон асуудал.
Дэлхийн зарим нийслэлд айлууд мод түлдэг.
Заримд нь нүүрс түлдэг.
Зарим нийслэлд төвлөрсөн халаалтад холбогдоогүй өрхүүд бий.
Гэхдээ хэт хүйтэн уур амьсгал + асар том гэр хороолол + төвлөрсөн дулааны хүртээмжийн асуудал + хатуу түлшний өргөн хэрэглээ зэрэг хүчин зүйл Улаанбаатарт нэг дор давхцдаг.
Тиймээс асуудлыг:
“Монголчууд яагаад нүүрс түлдэг юм бэ?”
гэж харахаас илүү,
“Яагаад ийм олон хүн өөрийн зуухаа түлэхээс өөр сонголтгүй хэвээр байна вэ?”
гэж асуух хэрэгтэй.
Утаа бол яндангаас гарч байгаа зүйл.
Харин яндангийн цаана халаалтгүй гэр, дэд бүтэцгүй хороолол, өндөр зардал, хүйтэн өвөл, хот төлөвлөлтийн олон жилийн асуудал бий.
Тиймээс утаатай тэмцэх хамгийн зөв шийдэл нь зөвхөн түлш солих биш.
Хүмүүсийг өөрсдөө гал түлэх шаардлагагүй болгох хотыг бүтээх явдал.
Учир нь утааг арилгахын тулд зөвхөн янданг багасгах биш,
ЯНДАН ХЭРЭГГҮЙ БОЛОХ ХОТЫГ БҮТЭЭХ ХЭРЭГТЭЙ.