-- Wonen aan het water is nog nooit zo populair geweest! --
Hiervoor zijn een aantal redenen op te noemen, maar de voornaamste is de wet van het succesvol vastgoed, namelijk LIGGING. Zo blijven eigendommen die op een zogenaamde A-locatie gevestigd zijn waardevast doorheen de tijd en is het aantal gegadigden dat er zich graag wil vestigen ruim in aantal. Maar wonen aan het water heeft naast deze e
conomische visie ook een andere, zeker zo belangrijke, meerwaarde voor de bewoners. Ze ervaren elke dag een permanent vakantiegevoel. Iedereen die wel eens een terrasje gedaan heeft aan het water kent dit gevoel. We kunnen er genieten van een open zicht, de veranderende omgeving doorheen de seizoenen, de lichtreflectie op het water en de bedrijvigheid op het water van vaartuigen en recreanten zorgen immers voor een extra dimensie die geen enkele andere locatie kan evenaren.
-- Van noodzaak tot voorrecht --
Water is voor de mens uiterst belangrijk. Niet alleen kunnen we alleen maar overleven wanneer we zelf genoeg water tot ons kunnen nemen, maar daarnaast is de nabijheid van water doorheen de geschiedenis steeds een doorslaggevend element geweest voor de plaats waar we ons gevestigd hebben. Water droeg bij tot de voedselvoorziening. Niet alleen door de aanwezige vissen en dieren die zich aan het water kwamen laven, maar ook doordat men gronden kon irrigeren zodat de eerste georganiseerde landbouw aan de oevers van de waterlopen kon ontstaan. Daarnaast was water ook een transportmiddel. Zo konden zware lasten vervoerd worden over de natuurlijke waterlopen. Een systeem dat we later zelf hebben verfijnd door kanalen aan te leggen. Maar water is door de eeuwen heen ook een energieleverancier. Denken we maar aan de watermolens en recentelijker de stuwdammen waardoor we op een milieuvriendelijke manier elektriciteit kunnen opwekken. Tijdens de industriële revolutie ontstonden de eerste fabrieken dan ook langsheen de waterlopen. Voor tal van productieprocessen was water immers een noodzakelijke basis. Denken we maar aan de steenbakkerijen, leerlooierijen, graanmaalderijen, brouwerijen, papierfabrieken, textielindustrie,…
Jammer genoeg was er net door de invloed van de industrie een nefaste invloed op de waterkwaliteit zodat heel wat waterlopen veranderden van een omgeving met een fantastisch biodiversiteit naar levenloze open riolen. Tot het einde van vorig millennium was op vele plekken wonen aan het water zeker geen voorrecht. Maar dankzij de inspanningen van overheden en bedrijfsleven zijn de waterlopen ondertussen voor een zeer groot deel weer proper en bruisen ze in en rondom het water weer van leven. Naast de positieve evolutie van de waterkwaliteit kwam er ook het inzicht dat de beschikbare ruimte kostbaar is. Nu worden tal van oude industriële sites door ontwikkelaars aangepakt om er een nieuwe bestemming aan te geven. Deze reconversie gaat gepaard met een grondige sanering van de bestaande terreinen, waardoor de natuur zich verder kan herstellen maar wat ook te goede komt aan de algemene volksgezondheid. Onder de algemene term Waterfront Development worden er op vele locaties industriegebouwen grondig gerenoveerd en herbestemd naar een nieuwe commerciële omgeving of een residentiële invulling. Maar wanneer een reconversie van de bestaande gebouwen niet mogelijk is, worden er op de vrijgekomen terreinen kwalitatieve nieuwbouwprojecten gerealiseerd. Door de vaak sublieme ligging van deze projecten, de algemene kwaliteit van de omgeving en het ruimtelijk gevoel zijn deze nieuwe panden dan ook zeer in trek bij het koperspubliek.
-- Wonen aan het water kent natuurlijk ook een kostenplaatje --
Een nieuwe stek aan het water is duurder dan elders. Dit heeft niet alleen te maken met de schaarste van het aantal beschikbare wooneenheden en door de positieve kwalitatieve leefomgeving waar ze gelokaliseerd zijn maar we dienen toch ook te kijken naar het intensieve en kostelijke proces dat moet doorlopen worden om tot een duurzame kwalitatieve ontwikkeling van een project te komen. Om te beginnen is de aankoop van de te herbestemmen terreinen veelal duurder. Vaak is er een sanering nodig om deze gronden uiteindelijk bouwrijp te maken. Het uitwerken van een masterplan – zeg maar toekomstvisie – moet rekening houden met tal van factoren zoals de inplanting in de woonomgeving, de impact op de mobiliteit, het behoud van natuur en een leefbare ruimtelijke omgeving. Eens het masterplan de nodige goedkeuringen op diverse niveaus verkregen heeft, kan er voor het te ontwikkelen gebied ofwel een herbestemmingsaanvraag bij de deputatie gebeuren of een RUP – Ruimtelijk Uitvoeringsplan – uitgewerkt worden. Dit RUP doorloopt een procedure die vaak jaren in beslag neemt. Eens herbestemming of het RUP goedgekeurd zijn, dient men op basis van een architecturaal plan een omgevingsvergunning per woonproject aan te vragen. Hier zal men veelal rekening houden met een bewoningsdichtheid die meestal lager ligt dan bij projecten op andere, niet watergebonden locaties. Maar het is natuurlijk ook de wens van de toekomstige bewoners dat de uiteindelijke ontwikkeling voldoet aan hoge kwaliteitseisen van de omgeving. Zo is de integratie van water en groen in het totale project doorslaggevend en is de factor rust en absolute vereiste. Eens er kan begonnen worden aan de ontwikkeling, zijn de bouwkosten ook hoger dan op andere locaties. De nabijheid van water heeft immers ook invloed op de bodemgesteldheid. Het is duidelijk dat het aanleggen van een ondergronds parkeerterrein en de fundamenten aan anderen bouwnormen moeten voldoen. Deze factoren beïnvloeden de uiteindelijke prijs, maar iedereen die zijn nieuwe thuishaven gevonden heeft weet deze zeker naar waarde te schatten. Immers de mooie inplanting en het permanente vakantiegevoel zijn niet in waarde uit te drukken.
-- Algemene positieve maatschappelijke invloeden van Waterfront Development --
Wanneer een verlaten industriële site nieuw leven ingeblazen wordt, komt dit niet alleen ten goede van de uiteindelijke bewoners. Ook de omgeving profiteert er van. De leegstaande gebouwen of onbeheerde sites zorgen immers voor een onveiligheidsgevoel en hebben zo een weerslag om de omliggende buurt. Niet alleen door het verkommerde uitzicht, maar het is een feit dat er samenhang is tussen verloedering en criminaliteit. Door een nieuwe invulling te geven, trekt men ook een nieuw type bewoners aan. Deze meerwaarde zoekers initiëren ook een nieuwe sociale mix en dragen ook bij tot het ontstaan van nieuwe commerciële invullingen, zoals horeca en kleinhandel. Zo krijgt de ganse omgeving een upgrade waar iedereen mee kan van genieten. Afhankelijk van het type ontwikkeling en locatie kunnen we algemeen stellen dat de appartementen aan het water veelal gekocht worden door mensen van middelbare leeftijd wiens kinderen het ouderlijk huis hebben verlaten. Zij willen wel kleiner gaan wonen, maar willen zeker niet inboeten in levenskwaliteit. Terrassen met zicht op water, een groene omgeving en de nabijheid van een levendig stadscentrum zijn doorslaggevende factoren. Voor steden is Waterfront Development dus dé manier om de leefbaarheid in hun stad te verhogen en ook een nieuwe economische impuls te geven. De nieuwe woonbuurten trekken immers ook een jong publiek aan en toeristen zullen bijdragen aan de algemene stadseconomie.
