27/09/2026
TESLA CÓ VỐN HÓA LỚN HƠN TẤT CẢ HÃNG XE Ô TÔ CỘNG LẠI, TRẬT TỰ CŨ CỦA NGÀNH Ô TÔ ĐANG THAY ĐỔI
Tesla hiện có vốn hóa khoảng 1.469 tỷ USD. Toyota đứng thứ hai với 225,39 tỷ USD, BYD 114,55 tỷ USD, Xiaomi 86,93 tỷ USD. VinFast đứng thứ 38 với 7,43 tỷ USD, ngay trên Nissan.
Khoảng cách này rất lớn nếu so với những gì đang diễn ra trong ngành ô tô thực tế. Toyota bán hàng triệu xe mỗi năm. Volkswagen, Hyundai, General Motors hay Ford đều sở hữu hệ thống nhà máy, chuỗi cung ứng và mạng lưới bán hàng toàn cầu. Tesla không lớn hơn tất cả những hãng này cộng lại về sản lượng hay doanh thu.
Nhưng trên sàn chứng khoán, Tesla đang được định giá như vậy.
Tesla đang được định giá cho nhiều thứ hơn những chiếc xe hãng bán ra. Xe tự lái, robotaxi, AI, lưu trữ năng lượng hay robot hình người đều đã trở thành một phần trong kỳ vọng của nhà đầu tư. Vì thế, khoảng cách hơn 1.200 tỷ USD giữa Tesla và Toyota không đến từ chuyện Tesla bán được nhiều xe hơn. Thực tế là thị trường đang đặt cược vào Tesla theo một cách rất khác với một hãng ô tô truyền thống.
Toyota đứng thứ hai với 225,39 tỷ USD, nhưng cách thị trường định giá hãng khác hẳn Tesla. Toyota có hàng triệu xe bán ra mỗi năm, hệ thống nhà máy và mạng lưới kinh doanh toàn cầu. Giá trị của hãng vẫn chủ yếu đến từ những gì Toyota đang làm và kiếm tiền được hôm nay, thay vì đặt cược quá lớn vào những mảng kinh doanh còn ở phía trước.
Tesla được thị trường trả giá rất cao cho tương lai. Toyota được định giá nhiều hơn dựa trên quy mô đang có.
TRUNG QUỐC ĐÃ ĐƯA 14 HÃNG XE VÀO TOP 40
BYD đứng thứ ba với 114,55 tỷ USD, chỉ sau Tesla và Toyota. Xiaomi đứng ngay thứ tư với 86,93 tỷ USD.
Nhưng Trung Quốc không chỉ có hai cái tên này.
Geely, Chery, SAIC Motor, Great Wall Motors, Seres, Li Auto, Changan, Dongfeng, XPeng, NIO, GAC và JAC đều xuất hiện trong Top 40. Tính cả BYD và Xiaomi, Trung Quốc có 14 đại diện.
Nhật Bản có Toyota, Honda, Suzuki, Subaru, Isuzu, Nissan. Hàn Quốc có Hyundai và Kia. Mỹ có Tesla, GM, Ford, Rivian. Trung Quốc đưa vào bảng xếp hạng một nhóm doanh nghiệp đông hơn hẳn, từ những tập đoàn ô tô lâu năm đến các hãng xe điện mới.
Sự cạnh tranh bên trong Trung Quốc cũng rất mạnh. BYD liên tục mở rộng danh mục xe điện và plug-in hybrid. Xiaomi bước vào ngành ô tô từ điện thoại và điện tử tiêu dùng. Geely, SAIC, Chery, Great Wall hay Changan có sẵn năng lực sản xuất lớn. XPeng, NIO và Li Auto chạy đua ở xe điện thông minh.
Nhiều hãng trong số này đang tìm đường ra nước ngoài khi thị trường nội địa ngày càng chật chội. Việt Nam nằm ngay sát Trung Quốc và khó đứng ngoài xu hướng đó.
Năm 2025, có 13 thương hiệu xe con Trung Quốc phát sinh đăng ký tại Việt Nam, tổng cộng 19.103 xe. Đến nửa đầu năm 2026, lượng xe Trung Quốc đăng ký đạt 9.543 chiếc, tăng gần 21%, BYD đã vượt MG trong nhóm này.
9.543 xe trong nửa năm vẫn là con số nhỏ nếu đặt cạnh VinFast, Toyota hay Hyundai. Xe Trung Quốc chưa bán đủ nhiều để làm đảo lộn thị phần tại Việt Nam. Nhưng số lượng thương hiệu thì tăng rất nhanh. BYD, Geely, Lynk & Co, Omoda & Jaecoo, GAC, Wuling... đang khiến khách Việt có thêm ngày càng nhiều lựa chọn, đặc biệt ở nhóm xe điện và xe nhiều trang bị. Với các hãng Nhật – Hàn, sức ép hiện tại chưa nằm ở doanh số 9.543 xe, mà ở tốc độ các hãng Trung Quốc đang mở rộng tại Việt Nam.
XE NHẬT – HÀN CHƯA YẾU, NHƯNG VỊ TRÍ ĐÃ KHÁC
Trong một thời gian dài, thị trường ô tô Việt Nam gần như xoay quanh những cái tên quen thuộc: Toyota, Hyundai, Kia, Mazda, Mitsubishi, Honda.
Nhóm Nhật có lợi thế về độ bền, giá trị bán lại, mạng lưới sửa chữa và một lượng khách hàng đã sử dụng xe qua nhiều thế hệ. Hyundai, Kia lại đi nhanh ở thiết kế, trang bị và giá.
Những lợi thế này vẫn còn.
Một hãng Trung Quốc mới vào Việt Nam có thể bán chiếc xe nhiều trang bị hơn với mức giá cạnh tranh, nhưng không thể ngay lập tức có mạng lưới đại lý, nguồn phụ tùng, thị trường xe cũ và mức độ nhận diện mà Toyota đã xây dựng hàng chục năm.
Điều thay đổi là Toyota hay Hyundai giờ không còn mặc nhiên đứng ở vị trí số một.
Sau 8 tháng năm 2026, VinFast đã bán 154.073 xe. Tổng lượng ô tô tiêu thụ trên thị trường đạt 432.548 xe. Riêng doanh số VinFast đã cao hơn Toyota, Hyundai, Mitsubishi, Ford và Kia cộng lại trong cùng giai đoạn.
Đây không còn là chuyện một vài mẫu xe điện bán tốt trong vài tháng.
Sau 7 tháng, VinFast đã chiếm hơn 35% thị trường theo số liệu tổng hợp của VnExpress.
Toyota, Hyundai, Mitsubishi, Kia hay Mazda vẫn bán hàng chục nghìn xe. Nhiều mẫu xe Nhật vẫn dẫn đầu phân khúc. Nhưng thị trường không còn giống giai đoạn các hãng Nhật – Hàn gần như chia nhau phần lớn nhóm khách hàng phổ thông.
Bây giờ, phía trên có VinFast. Phía sau lại có thêm một loạt thương hiệu Trung Quốc.
VINFAST CHỈ $7,43B, NHƯNG ĐANG ĐỨNG SỐ 1 TẠI VIỆT NAM
Nếu chỉ xem vốn hóa, VinFast là một công ty rất nhỏ so với các ông lớn kia.
$7,43B so với $225,39B của Toyota, $114,55B của BYD và $68,25B của Hyundai. So với Tesla, khoảng cách gần 200 lần.
Nhưng khi so về doanh số Việt Nam bán ra, thì Vinfast lại đứng top 1.
Tháng 8/2026, VinFast bàn giao 20.161 xe. Toyota bán 4.767 xe nếu không tính Lexus, Hyundai bán 2.928 xe.
Riêng VF 3 đạt 6.453 xe trong tháng. Tức là chỉ một mẫu VF 3 đã bán nhiều xe hơn toàn bộ thương hiệu Toyota hoặc Hyundai trong cùng kỳ. VF 5 đạt 4.265 xe, Limo Green đạt 4.203 xe.
Đây là phần mà con số vốn hóa 7,43 tỷ USD không thể hiện được.
VinFast đã có một dải xe điện trải từ xe mini, SUV cỡ nhỏ đến MPV. Hạ tầng sạc được triển khai sớm, độ nhận diện thương hiệu cao và mảng xe dịch vụ tạo thêm lượng xe lưu hành rất lớn.
VinFast đang tận dụng rất rõ lợi thế sân nhà: trạm sạc đã phủ rộng, thương hiệu quen thuộc với người Việt và lượng xe lưu hành tăng nhanh nhờ cả khách cá nhân lẫn xe dịch vụ. Doanh số đã phản ánh những lợi thế đó. Còn trên quy mô toàn cầu, bức tranh lại khác. Nissan dù chỉ được định giá $6,69B, thấp hơn VinFast ở mức $7,43B, vẫn có hệ thống nhà máy, mạng lưới bán hàng và hoạt động kinh doanh tại nhiều thị trường mà VinFast đang trong quá trình xây dựng.
TOYOTA, HYUNDAI GIỜ PHẢI NHÌN CẢ VINFAST LẪN XE TRUNG QUỐC
Áp lực lên nhóm Nhật – Hàn tại Việt Nam hiện đến từ hai hướng.
VinFast đang lấy thị phần bằng xe điện, giá bán, hạ tầng sạc và lợi thế sân nhà. Xe Trung Quốc chưa bán được nhiều bằng VinFast nhưng lại vào Việt Nam với tốc độ nhanh, nhiều thương hiệu và nhiều lựa chọn sản phẩm.
Toyota, Hyundai, Mitsubishi, Kia hay Mazda vẫn có thứ hai nhóm trên cần nhiều năm mới xây được: mạng lưới đại lý, dịch vụ hậu mãi, lượng xe đang lưu hành lớn và niềm tin của khách hàng.
Nhưng họ cũng phải thay đổi.
Hybrid xuất hiện nhiều hơn. Khuyến mại mạnh hơn. Trang bị trên xe được điều chỉnh nhanh hơn. Khoảng cách giữa các lần nâng cấp sản phẩm cũng khó kéo dài như trước khi khách hàng có quá nhiều lựa chọn.
Riêng xe Trung Quốc, năm 2025 lượng đăng ký tại Việt Nam tăng khoảng 26%. Nửa đầu năm 2026 tiếp tục tăng gần 21%.
Thị phần vẫn nhỏ, nhưng phía sau những chiếc xe đang bán tại Việt Nam là một ngành công nghiệp đã có 14 doanh nghiệp lọt Top 40 vốn hóa ô tô thế giới theo bảng thống kê này.
BYD hay Geely vào Việt Nam không phải những hãng xe nhỏ đang thử sức ở nước ngoài. Họ đến từ một thị trường ô tô khổng lồ, có chuỗi cung ứng pin, linh kiện và điện tử ngay trong nước, đồng thời đang trải qua một cuộc cạnh tranh về giá rất quyết liệt.
Đó là lý do tốc độ của các hãng Trung Quốc đáng quan tâm hơn thị phần hiện tại.
THỊ TRƯỜNG VIỆT NAM ĐÃ KHÔNG CÒN CUỘC CHƠI CỦA VÀI CÁI TÊN QUEN THUỘC
Ở Việt Nam, thay đổi đã xảy ra rõ hơn trên đường phố và trong bảng bán hàng. VinFast đã lấy vị trí số một mà nhiều năm thuộc về các thương hiệu Nhật – Hàn. Toyota, Hyundai, Mitsubishi, Kia, Mazda vẫn giữ lượng khách hàng lớn. Còn phía sau, các hãng Trung Quốc tiếp tục vào thị trường.
Toyota hay Hyundai chưa mất vị thế chỉ sau một vài năm. Xe Trung Quốc cũng chưa đủ thị phần để nói đến chuyện thay thế Nhật – Hàn.
Nhưng thời kỳ người Việt mua ô tô chủ yếu xoay quanh một nhóm thương hiệu Nhật – Hàn quen thuộc đã qua.
Bây giờ có thêm một VinFast đang đứng số một và một nhóm hãng Trung Quốc ngày càng đông phía sau. Phần thị trường mà Toyota, Hyundai, Kia, Mitsubishi hay Mazda từng cạnh tranh chủ yếu với nhau đang có thêm rất nhiều người muốn lấy.
